Opracowano jednak terapie, które są w stanie zmniejszyć namnażanie się wirusa, zmniejszyć jego ilość w organizmie, co pozwala na zachowanie funkcji układu immunologicznego, a u osób, które późno rozpoczęły leczenie - na ich odbudowanie. Tak w największym skrócie można przedstawić działanie terapii antyretrowirusowej.
Na początku stosowano jeden lub dwa leki równocześnie, co nie prowadziło do znaczniejszego zwolnienia postępu zakażenia HIV. Wprowadzenie do terapii w 1996 r. nowej grupy leków - inhibitorów proteazy HIV - spowodowało przełom w leczeniu osób zakażonych HIV. Stosowanie równocześnie 3 leków antyretrowirusowych, najczęściej dwóch nukleozydowych inhibitorów odwrotnej transkryptazy i jednego inhibitora proteazy sprawiło, że osoby, u których rozpoznano już AIDS wracały do zdrowia, a pacjenci, u których leczenie rozpoczęto w bezobjawowym stadium, znacznie rzadziej chorowały na schorzenia związane z zakażeniem HIV.
W Polsce to skojarzone leczenie, zawierające inhibitor proteazy HIV, wprowadzono pod koniec 1996 r. Taka terapia antyretrowirusowa określana jest często skrótem HAART, pochodzącym od angielskiego określenia highly active antiretroviral therapy, oznaczającego wysoce aktywną terapię antyretrowirusową.
Wiele osób obawia się terapii antyretrowirusowej. Niektórzy boją się rozpoczęcia leczenia, które będzie musiało być kontynuowane do końca życia. Inni, uważając obecnie dostępne leki za niedoskonałe, chcieliby zaczekać, aż pojawią się nowe, bardziej skuteczne, wygodniejsze w przyjmowaniu, pozbawione działań ubocznych. Jednakże nie wiadomo, kiedy te „doskonałe” leki pojawią się naprawdę. Wiadomo natomiast, co może spotkać osobę zakażoną HIV, która leczona nie jest.
Celem leczenia antyretrowirusowego jest spowolnienie postępu zakażenia HIV, a więc wydłużenie życia i poprawa jego jakości. Dzięki leczeniu można przecież doczekać pojawienia się bardziej doskonałych leków. Zbyt duże opóźnianie rozpoczęcia terapii może tę szansę przekreślić.
System opieki nad osobami zakażonymi HIV w Polsce
Opieka nad osobami zakażonymi HIV sprawowana jest przez Ośrodki Referencyjne. Ich listę, adresy, numery telefonów można znaleźć na stronie internetowej. W większości znajdują się przy Klinikach Chorób Zakaźnych Akademii Medycznych.
Nie jest to najwygodniejsze dla pacjentów, zwłaszcza mieszkających w mniejszych miejscowościach. Ale system ten ma również ogromną zaletę: leczeniem osób zakażonych HIV zajmują się specjaliści. Infekcji HIV towarzyszą inne choroby lub choroby przebiegające inaczej, niż te same schorzenia występujące u osób ze sprawnym układem immunologicznym, inaczej nawet, niż u osób z osłabioną odpornością z innych przyczyn (u osób leczonych lekami immunosupresyjnymi z powodu chorób nowotworowych czy u osób, których układ immunologiczny osłabiany jest celowo, by nie odrzucił przeszczepionego narządu). Samo leczenie antyretrowirusowe staje się także coraz obszerniejszą gałęzią wiedzy medycznej. Przybywa nowych leków, a to powoduje konieczność znajomości interakcji między samymi lekami antyretrowirusowymi, interakcji między tą grupą leków a innymi stosowanymi z innych przyczyn u osób zakażonych HIV.